Geschiedenis: Weimar

320px-weimar_-_blick_zu_herderkirche__stadtschloss  Weimar: symbool van de Duitse 'Geist'

Het idyllische Weimar had in de negentiende en begin twintigste eeuw een symbolische betekenis voor Duitsland: tegenover de ‘Macht’ in Berlijn representeerde het de idealistische traditie van de Duitse ‘Geist’. Deze betekenis ging terug op de bijzondere bloeiperiode van Weimar rond 1800, waarin de hertogelijke residentie zelfs Europese uitstraling verwierf, met de dichters Goethe en Schiller als grootste beroemdheden: de Weimarer Klassik. In de tijd daarna bleef Weimar grote aantrekkingskracht uitoefenen op intellectuelen en kunstenaars, zoals de Romantiker uit Jena en de componisten Johann Nepomuk Hummel en Franz Liszt; de Weimarer kunstopleiding bracht schilders voort als Arnold Böcklin en Max Liebermann en werd na de Eerste Wereldoorlog opgevolgd door Bauhaus, dat aan de basis stond van de moderne kunst van de twintigste eeuw.

De betekenis van Weimar is vooral in de volgende perioden groot geweest:

- de Reformatie: Martin Luther preekt in Weimar en krijgt van de keurvorst een schuilplaats in de Wartburg te Eisenach; Lucas Cranach de Oudere schildert talloze portretten van de keurvorst en de Reformator.

- de Weimarer Klassik: onder hertogin Anna Amalia en haar zoon Carl August wordt de residentie een vooruitstrevend intellectueel centrum met internationale uitstraling; met Wieland, Herder, Goethe en Schiller ontstaat de Weimarer Klassik.

- de negentiende eeuw: Franz Liszt maakt Weimar tot een centrum van de muzikale avantgarde; Maria Palowna en Sophie van Oranje Nassau stimuleren het kunstzinnige klimaat en hertog Carl Alexander sticht de moderne kunstacademie; het Goethe-und-Schiller-Archiv wordt opgericht, evenals het Nietzsche-Archiv.

- 1919: in Weimar wordt de grondwet geschreven van de eerste Duitse democratie: de Weimarrepubliek. Bauhaus (o.a. Walter Gropius, Henry van de Velde, Oskar Schlemmer) legt de basis voor modern design en architectuur.

- ... en een zwarte bladzijde: het nationaal-socialisme heeft in Weimar al vroeg veel aanhangers; het 'Gauforum' wordt gebouwd; vanaf 1937 bevindt KZ Buchenwald in de onmiddellijke nabijheid.

Wandelen door Weimar is een wandeling door de geschiedenis: dicht op elkaar vindt men de beroemde Anna Amalia Bibliothek, het Stadtschloss, het Liszt-Haus, de Bauhaus-Universität, de woonhuizen/musea van Goethe en Schiller, het Wittumspalais van Anna Amalia en het Deutsche Nationaltheater. Daarbij heeft Weimar prachtige musea, zoals het Neue Museum en het Bauhaus Museum.